Xitoyning Qaşqar şahridan bölgan yoş nonvoy Nasriddin bir neça yildan buyon Sian şähri köçalarida an’anaviy nan nonlarini yopib, sotib kelmoqda. Hamyonbop narxlar va mahsulotining yuqori sifati tufayli u mahalliy aholi orasida maşhurlikka erişdi. Xaridorlar unga Adaş deb laqab qöyişgan. Sönggi vaqtlarda uning mijozlari soni sezilarli darajada ortib, odatiy köça savdosi örnini xaridorlarning uzluksiz oqimi egalladi.
Yaqinda jurnalist Adaşning uyiga taşrif buyurdi. Bu vaqtda nonvoy oila a’zolari bilan savdo qiliş uçun yangi joylarni muhokama qilayotgan edi. Maşhur bölişidan avval u odatiy tartibda işlagan. Har kuni qöl mehnati bilan çeklangan miqdorda nan yopib, osuda savdo qilgan. Endilikda esa uning bir neçta savdo nuqtasida muntazam ravishda navbatlar yuzaga kelmoqda. İnternet foydalanuvçilari ham unga Sianning turli tumanlarida nan sotişni taklif qilmoqda.
Maşhurlikning ortişi nonvoy uçun ayrim amaliy muammolarni ham keltirib çiqardi. Şerkanning sözlariga köra, xaridorlar soni köpaya boshlagaç, u odatiy iş tartibini özgartirişga majbur bölgan. Talabni qondiriş maqsadida kattaroq hajmdagi nanlarni yopa boşlagan, iş vaqtini uzaytirgan va işlab çiqariş hajmini oşirgan. Natijada un sarfi sezilarli darajada köpayib, zarur miqdordagi xomashyoni ta’minlaşda qiyinçiliklar yuzaga kelgan.
Vaziyatdan xabar topgan ayrim kompaniyalar nonvoyga yordam qölini çöza boşladi. Şinjonning qişloq xöjaligi texnologiyalari bilan şuğullanuvçi kompaniyalaridan biri rahbari Alim Niyoz maxsus ravishda Sian şahriga kelib, Adaşga 200 qop un topshirdi.
“Men unga öz kuçi bilan odamlarni Şinjonning an’anaviy nan madaniyati bilan taniştirayotgani va hudud urf-odatlarini namoyiş etayotgani uçun minnatdorlik bildirmoqçiman”, — dedi Alim Niyoz.
Un bilan boğliq muammoni qisman hal qilişga muvaffaq bölindi. Biroq işlab çiqariş hajmining ortişi qoşimça işçi kuçiga ehtiyoj tuğdirdi. Nanni qölda tayyorlaş bir neça bosqiçdan iborat bölib, köp vaqt talab qiladi. Şu sababli xaridorlar sonining keskin ortişi şaroitida bir kişining barça işga ulgurişi qiyinlaşdi.
Nonvoyga yordam beriş uçun Şinjondan uning qarindoşlari yetib keldi. Akasi, amakivachçasi va bir neça hamyurti Sianga kelib, xamir qoriş, kerakli jihozlarni tayyorlaş, xaridorlar navbatini tartibga soliş va boşqa vazifalarni öz zimmasiga oldi.
Yoş nonvoyning tarixi Şinjonning an’anaviy nani va uni tayyorlaş jarayoniga bölgan qiziqişni yanada kuçaytirdi. Bu turdagi non qadimda Buyuk ipak yöli orqali Xitoyning ğarbiy hududlaridan mamlakatning markaziy qismlariga tarqalgan. Şoir Bay Szyuyi ham öz şe’rlarida ğarbiy hududlardan keltirilgan kunjutli nonni tilga olgan.
Bugun Qaşqardan kelgan yoş nonvoy Xitoyning tarixiy markazlaridan biri bölgan Sian şahrida ushbu an’anani davom ettirmoqda.
Adaşning hikoyasi an’anaviy hunarmandçilik va oddiy köça savdosi ham odamlarning başga hudud madaniyatiga bölgan qiziqişini uyğotişi mumkinligini körsatmoqda.